Finansowy portfel studenta: Jak młodzi Polacy podchodzą do oszczędzania?
Wydawać by się mogło, że młodzi ludzie, tacy jak studenci, nie przywiązują dużej wagi do kwestii finansowych, jednak wyniki badania „Portfel studenta 2025” pokazują coś zupełnie innego. Tylko 12 procent studentów twierdzi, że nie oszczędza. Większość z nich, niezależnie od swojej sytuacji ekonomicznej, regularnie stara się budować swoją poduszkę finansową. To zjawisko świadczy o rosnącej świadomości finansowej wśród młodych Polaków, choć jednocześnie wskazuje na ich niską ocenę wiedzy ekonomicznej w porównaniu do innych grup wiekowych.
Z danych, które ujawnia Michał Polak, wiceprezes Fundacji Warszawski Instytut Bankowości, wynika, że zaledwie 10 procent młodych ludzi w wieku 18–24 lata przyznaje, iż nie oszczędza. Reszta stara się odkładać pewne kwoty, które mogą być mniejsze lub większe, w zależności od ich indywidualnych możliwości oraz przekonań. Badanie to pokazuje, że na przestrzeni ostatnich lat, które obfitowały w wydarzenia związane z inflacją oraz wzrostem kosztów kredytów, młodzi Polacy zaczynają poważniej podchodzić do swoich finansów.
Interesującym aspektem jest to, że aż 23 procent oszczędzających studentów deklaruje odkładanie średnio ponad 500 zł miesięcznie, a podobny odsetek wskazuje na odkładanie między 251 a 500 zł. Warto zaznaczyć, że 19 procent młodych ludzi posiada oszczędności przekraczające 10 tysięcy złotych, a 14 procent między 5 a 10 tysięcy. To pokazuje, że mimo wielu wyzwań, studenci starają się zbudować swoją finansową przyszłość.
Mimo tych pozytywnych sygnałów, studenci oceniają swoje umiejętności w zakresie zarządzania finansami dość krytycznie. Z raportu „Poziom wiedzy finansowej 2025” wynika, że średnia ocena studentów w pięciostopniowej skali wynosi zaledwie 2,6, co plasuje ich na najniższym miejscu wśród wszystkich analizowanych grup wiekowych. To, zdaniem eksperta, wynika z dwóch głównych czynników. Pierwszy to niedostateczny system edukacji formalnej w zakresie finansów – w szkołach wciąż brakuje ciekawych i przystępnych programów, które mogłyby zwiększyć wiedzę młodych ludzi. Uchwalenie Krajowej Strategii Edukacji Finansowej oraz zmiany w przedmiocie biznes i zarządzanie w szkołach ponadpodstawowych mogą być owszem pozytywnym impulsem do zmian, ale nie wystarczają do poprawy sytuacji.
Drugim czynnikiem, który wpływa na niską świadomość finansową studentów, jest to, że w wielu domach temat pieniędzy jest wciąż traktowany jako tabu. Młodzi ludzie, jeśli nie mają możliwości nauki ekonomii w szkole ani nie wynoszą tej wiedzy z domu, wchodzą w dorosłość z niewielką świadomością finansową. Dopiero po podjęciu poważnych decyzji, takich jak zaciąganie kredytu czy myślenie o emeryturze, zaczynają szukać informacji i starać się poszerzać swoją wiedzę.
Raport pokazuje również, że młodzi Polacy odczuwają niedosyt wiedzy na temat finansów. To niewątpliwy sygnał, iż mimo rosnącej świadomości społecznej w tej dziedzinie, wciąż potrzebne są dalsze działania edukacyjne, by przygotować studentów do świadomego zarządzania swoimi pieniędzmi. Fundacja Warszawski Instytut Bankowości intensyfikuje działania, by docierać do najmłodszych, przekazując im wiedzę na temat pieniądza, cyfrowych finansów i inwestowania, by ich pierwsze decyzje finansowe były bardziej świadome i mniej ryzykowne.
Warto zauważyć, że 41 procent studentów ocenia swoją sytuację finansową jako lepszą niż rok temu, a co piąty badany przyznaje, że odczuwa pogorszenie. Niemniej jednak, prawie co trzeci student mówi o stabilizacji swoich finansów. Z niepokojem można jednak zauważyć, że 17 procent z badanych rozważa przerwanie nauki z powodu problemów finansowych. Zamiast jednak rezygnować z edukacji, wielu studentów zyskuje wiarę w swoje możliwości i myśli o różnych sposobach zaradzenia trudnej sytuacji. Co trzeci student zamierza utrzymać swoje wydatki na stabilnym poziomie, a 43 procent zastanawia się nad podjęciem pracy – zarówno pierwszej, jak i kolejnej.
W ciągu ostatniej dekady wydatki studentów wzrosły niemal dwukrotnie, z dodatkowymi wydatkami na poziomie około 2 tysięcy złotych. Jednak w ostatnich dwóch latach tempo ich wzrostu znacząco spowolniło, co może sugerować, że studenci są bardziej ostrożni i świadomi swoich wydatków. Jak zauważa Michał Polak, młodzi ludzie dążą do zwiększenia swoich przychodów, aby nie opierać się jedynie na wsparciu rodziny czy stypendiach, ale także na własnych zarobkach. To zjawisko wskazuje na aktywność przedsiębiorczą wśród studentów, mimo różnych opinii na temat ich pozycji na rynku pracy.
Z danych, które przedstawiają WIB i ZBP, wynika również, że ponad połowa badanych studentów ocenia sytuację swojej grupy na rynku pracy jako złą. Obawy dotyczące atrakcyjności ofert pracy, warunków zatrudnienia oraz wynagrodzeń, prowadzą do tego, że tylko 12 procent osób uważa sytuację za dobrą. To może stanowić przyczynę tego, że 41 procent badanych nie podejmuje żadnej pracy. Mimo dostrzeganych trudności, jest to czas dla studentów, w którym mogą szukać nowych możliwości i rozwijać umiejętności, które pozwolą im lepiej zarządzać finansami w dorosłym życiu.
Podsumowując, badania pokazują, że młodzi Polacy zaczynają dostrzegać I zrozumieć znaczenie oszczędzania, mimo że ich wiedza o finansach pozostawia wiele do życzenia. Wciąż jednak potrzebne są zmiany w edukacji, które przyniosą największe korzyści w postaci świadomego zarządzania finansami w przyszłości.
Źródło: Agencja Informacyjna NEWSERIA
