Kurier Krakowski

Tag: System kaucyjny

  • Gospodarka Obiegu Zamkniętego w Polsce: Kluczowe Zmiany i Regulacje na Horyzoncie

    Gospodarka Obiegu Zamkniętego w Polsce: Kluczowe Zmiany i Regulacje na Horyzoncie

    Gospodarka obiegu zamkniętego (GOZ) – Klucz do zrównoważonej przyszłości

    Gospodarka obiegu zamkniętego, znana także jako gospodarka cyrkularna, to model, który staje się nie tylko ideą, ale wręcz koniecznością w kontekście globalnych zmian klimatycznych i wyczerpywania zasobów naturalnych. Na chwilę obecną polska gospodarka osiągnęła cyrkularność tylko w nieco ponad 10 procentach, co wskazuje na istotne pole do poprawy. Dodatkowo, w miarę jak na horyzoncie pojawiają się nowe regulacje unijne, konieczność przekształcenia naszego systemu gospodarczego w kierunku GOZ staje się jeszcze bardziej wyraźna. Wśród tych regulacji wyróżnia się rozporządzenie w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych (PPWR), które wejdzie w życie w sierpniu 2026 roku, a tym samym wymusi na nas przyspieszenie działań.

    Jak zauważa Anita Sowińska, wiceminister klimatu i środowiska, w drodze do pełnej cyrkularności znajdujemy się jednocześnie daleko i blisko. Z jednej strony luka cyrkularności wynosi aż 90 proc., co wskazuje na ogromną skalę wyzwań, jakie przed nami stoją. Jednakże z drugiej strony jesteśmy dopiero na początku drogi, co czyni ten moment kluczowym dla projektowania gospodarki przyszłości.

    Regulacje unijne a polska rzeczywistość

    Rozporządzenie PPWR, które weszło w życie w lutym 2025 roku, ma szczególne znaczenie dla krajów członkowskich Unii Europejskiej. Wprowadza ono nowe cele dotyczące redukcji ilości odpadów opakowaniowych na mieszkańca UE. Do końca 2030 roku należy zmniejszyć tę ilość o 5 proc. w porównaniu do roku 2018, a do 2040 roku – o 15 proc. Dodatkowo, co najmniej 65 proc. odpadów opakowaniowych ma być poddanych recyklingowi do końca bieżącego roku, w dłuższej perspektywie osiągając 70 proc. w przeciągu pięciu lat. Warto zaznaczyć, że wszystkie opakowania muszą być przystosowane do recyklingu w sposób ekonomicznie opłacalny, co dodatkowo stawia przed producentami wyzwania związane z innowacyjnością i odpowiedzialnością ekologiczną.

    Od 2030 roku wejdą w życie zakazy dotyczące sprzedaży kosmetyków w jednorazowych opakowaniach, a także restrykcje dotyczące podawania produktów takich jak ketchup, musztarda, dżem czy śmietanka do kawy w plastikowych opakowaniach. Przemiany związane z gospodarką obiegu zamkniętego dotkną także opakowań dla owoców i warzyw, które w przypadku małych ilości będą musiały być dostarczane w innym, bardziej ekologicznym formacie.

    Rozszerzona odpowiedzialność producenta jako kluczowe narzędzie

    Warto zaznaczyć znaczenie rozszerzonej odpowiedzialności producenta w kontekście gospodarki obiegu zamkniętego. To rozwiązanie zakłada, że to zanieczyszczający, czyli producent lub inny wytwórca, odpowiada finansowo za gospodarkę swoimi odpadami. Tego rodzaju regulacje mają na celu zmniejszenie obciążenia finansowego, które obecnie spoczywa na samorządach oraz obywatelach, którzy ponoszą koszty utylizacji odpadów.

    Ministerstwo Klimatu i Środowiska obecnie pracuje nad odpowiednim projektem ustawy, który wprowadzi ROP. Realizacja tematów związanych z rozszerzoną odpowiedzialnością producentów staje się konieczna, zwłaszcza że za brak zgodności z regulacjami unijnymi grożą Polsce kary sięgające od 30 do 60 tys. euro dziennie.

    Edukacja podstawą zrównoważonej konsumpcji

    Ważnym elementem zmian w kierunku gospodarki obiegu zamkniętego jest edukacja społeczna. Aby osiągnąć pożądany stan cyrkularności, niezbędne jest zaangażowanie obywateli, którzy muszą być świadomi, jak postępować z odpadami. Ministerstwo Klimatu i Środowiska prowadzi różnorodne działania edukacyjne, które są skierowane zarówno do uczniów, jak i dorosłych. Ważne jest także, aby instytucje publiczne promowały zrównoważoną konsumpcję i współpracowały z mediami oraz platformami społecznościowymi w celu zwiększenia świadomości ekologicznej.

    Finansowe instrumenty, takie jak system kaucyjny, odgrywają kluczową rolę w zachęcaniu obywateli do odpowiedzialnego zarządzania odpadami. Konsumenci, którzy mają świadomość, że np. butelka PET ma wartość, będą chętniej oddawali ją do recyklingu. System kaucyjny w Polsce, który zacznie obowiązywać od 1 października bieżącego roku, ma na celu ograniczenie ilości zmieszanych odpadów komunalnych i zwiększenie poziomu recyklingu. Do systemu mają przystąpić duże sklepy o powierzchni powyżej 200 m², a mniejsze będą mogły to zrobić na zasadzie dobrowolności.

    Wnioski i przyszłość GOZ w Polsce

    Gospodarka obiegu zamkniętego staje się istotnym elementem nie tylko polityki ekologicznej, ale również rozwoju gospodarczego w Polsce. Prace nad adaptacją nowych regulacji i inicjatyw, takich jak rozszerzona odpowiedzialność producentów czy system kaucyjny, ukierunkowane są na tworzenie zrównoważonej przyszłości. Wyzwania związane z cyrkularnością, jakie przed nami stoją, są ogromne, ale odpowiednie działania i świadome podejście społeczeństwa mogą przynieść pozytywne efekty.

    W świetle globalnych trendów ekologicznych, Polska ma szansę stać się liderem w transformacji do gospodarki cyrkularnej. Kluczowe będzie jednak zrozumienie, że zmiany muszą zachodzić na różnych poziomach – zarówno legislacyjnym, jak i społecznym. Wspólne działania, edukacja i odpowiedzialność producentów oraz konsumentów są niezbędne dla osiągnięcia sukcesu. W spójnej wizji gospodarki obiegu zamkniętego tkwi ogromny potencjał, który nie tylko pomoże zminimalizować odpady, ale również przyczyni się do zachowania cennych zasobów dla przyszłych pokoleń.

    Źródło: Agencja Informacyjna NEWSERIA

  • Nowy system kaucyjny w Polsce: co musisz wiedzieć przed jego wprowadzeniem

    Nowy system kaucyjny w Polsce: Co musisz wiedzieć przed jego wprowadzeniem?

    1 października 2025 roku w Polsce zainaugurowany zostanie system kaucyjny, który ma na celu walkę z zanieczyszczeniem środowiska poprzez odpowiedzialne zarządzanie odpadami opakowaniowymi. Choć z pewnością niesie on ze sobą wiele korzyści, zarówno dla konsumentów, jak i dla planety, wprowadzenie nowego rozwiązania budzi pewne wątpliwości i obawy wśród społeczeństwa. Warto zatem zrozumieć, jak dokładnie będzie funkcjonować ten system oraz co należy wiedzieć przed jego wdrożeniem.

    Zmiany w podejściu do zarządzania odpadami

    Wprowadzenie systemu kaucyjnego w Polsce to krok w stronę bardziej ekologicznego gospodarowania odpadami, szczególnie tymi pochodzącymi z butelek i puszek. Obecnie bowiem wiele osób może nie być świadomych, jakie zmiany czekają na nas w najbliższej przyszłości. Z badań przeprowadzonych przez Interzero wynika, że aż co czwarty Polak nie ma wiedzy na temat nadchodzącego systemu kaucyjnego. Zrozumienie jego zasad jest kluczowe, aby uniknąć późniejszych frustracji i nieporozumień.

    Raport wskazuje, że zaledwie jedna trzecia Polaków potrafi wskazać, jak system będzie działał. Wielu respondentów błędnie sądzi, że zwracając butelki, będą musieli je zgniatać, odrywać nakrętki czy ściągać etykiety, co oczywiście jest niezgodne z regulacjami nowego systemu.

    Koalicja za ekologicznym podejściem

    Paweł Lesiak, wiceprezes zarządu Interzero Polska, zauważa, że chociaż starsze pokolenia wyrażają duże zainteresowanie nowym systemem, wśród młodszych osób istnieje pewna apatia. To niepokojące zjawisko może wynikać z braku informacji lub po prostu oswojenia się z dotychczasowym sposobem postępowania z odpadami. Kluczowe jest tutaj szkolenie i uświadamianie społeczeństwa.

    Podczas gdy niektórzy Polacy mają konkretne obawy dotyczące funkcjonowania nowego systemu, większość z nich dostrzega jego potencjał. Często podkreślają, że wprowadzenie tego typu rozwiązań doprowadzi do poprawy stanu środowiska, co jest szczególnie istotne w kontekście rosnącego zanieczyszczenia oraz potrzeby redukcji plastiku w obiegu.

    Praktyczne aspekty funkcjonowania systemu

    W trosce o ułatwienie działania nowego systemu, należy zwrócić uwagę na kaucje, które będą obowiązywać dla różnych rodzajów opakowań. Na przykład planowana kwota kaucji dla szklanych butelek wielokrotnego użytku ma wynieść 1 zł, natomiast w przypadku jednorazowych butelek PET oraz puszek metalowych będzie to 50 groszy. Takie rozwiązanie ma na celu zacieśnienie relacji między konsumentami a sklepami, w których będą zwracane opakowania.

    Jednakże należy zwrócić uwagę, że na początku wprowadzenia systemu mogą wystąpić pewne trudności. Trzeba będzie zapoznać się z nowymi zasadami dotyczącymi oznakowania butelek oraz miejsc, w których można je zwracać. Wiceprezes Lesiak wskazuje, że jedynie butelki odpowiednio oznakowane będą mogły być zwracane w ramach systemu, co może prowadzić do pewnej dezorientacji w pierwszym etapie.

    Potrzeba edukacji i zaangażowania społecznego

    Z perspektywy konsumenta kluczowe będzie to, jak szybko społeczeństwo przystosuje się do nowych reguł. Wszyscy powinniśmy zrozumieć, że to od naszego podejścia zależy, czy system kaucyjny przyniesie zamierzone efekty. Warto już teraz zacząć myśleć o tym, jak wyglądać będą nasze zakupy oraz jak będziemy przechowywać puste opakowania.

    Edukacja i kampanie informacyjne będą nieodzowne w procesie wprowadzenia systemu. Bez odpowiednich informacji mieszkańcy mogą czuć frustrację i zagubienie co do zasad, co z kolei może przyczynić się do tego, że wiele osób nie skorzysta z nowych możliwości.

    Wyzwania przed nami

    Przed wprowadzeniem systemu kaucyjnego Polska stanęła przed wieloma wyzwaniami. Jednym z nich jest stworzenie wystarczającej liczby punktów odbioru opakowań. Choć wszystkie jednostki handlowe będą zobowiązane do pobierania kaucji, tylko sklepy o powierzchni powyżej 200 m² będą musiały również zebrać te opakowania. Mniejsze sklepy mogą przystępować do systemu dobrowolnie. To może prowadzić do sytuacji, w której mieszkańcy będą musieli pokonywać długie odległości, aby znaleźć odpowiedni punkt zwrotu.

    Również kwestia sankcji za niewprowadzenie systemu może budzić wątpliwości. Wiceprezes Lesiak zauważa, że kary finansowe dla firm mogą nie być wystarczająco motywujące, co rodzi obawy o skuteczność w implementacji systemu. Bez silnego wsparcia ze strony producentów dostępność punktów odbioru może być ograniczona, co z kolei zniechęci konsumentów do angażowania się w system.

    Przyszłość systemu kaucyjnego

    Choć wdrożenie systemu kaucyjnego będzie na początku pełne wyzwań, jego długofalowe korzyści dla środowiska mogą okazać się nieocenione. Kluczowe jest, abyśmy jako społeczeństwo zaakceptowali te zmiany i dostrzegli w nich szansę na lepszą przyszłość. Właściwe podejście do edukacji oraz współpraca między różnymi podmiotami – rządem, biznesem oraz obywatelami – pozwoli zbudować efektywny system, który przyczyni się do ograniczenia problemu odpadów termoplastycznych.

    Podsumowując, z roku na rok coraz bardziej widoczne staje się, że każdy z nas ma udział w walkę o czystsze środowisko. System kaucyjny to nie tylko krok w stronę ochrony natury, to również szansa na zbudowanie bardziej odpowiedzialnego społeczeństwa, które zrozumie konieczność redukcji odpadów i podejmie konkretne kroki w tym kierunku. Działajmy rozważnie, korzystajmy z nowego systemu i bądźmy świadomymi konsumentami, aby stawić czoła nadchodzącym wyzwaniom i wspólnie dbać o naszą planetę.

    Źródło: Agencja Informacyjna NEWSERIA

  • Nowy system kaucyjny w Polsce: jak wpłynie na gospodarkę odpadami i koszty dla mieszkańców?

    Rewolucja w Gospodarce Odpadami w Polsce – Nowy System Kaucyjny

    Wprowadzenie systemu kaucyjnego w Polsce, który ma rozpocząć swoje funkcjonowanie na początku października, zapowiada się jako jeden z najważniejszych kroków w kierunku poprawy zarządzania odpadami w naszym kraju. Decyzja ta, mająca na celu zwiększenie efektywności recyklingu oraz ograniczenie ilości odpadów w środowisku, zyskała zarówno uznanie, jak i kontrowersje. Warto przyjrzeć się szczegółom tego rozwiązania, jego potencjalnym zaletom oraz wyzwaniom, jakie mogą mu towarzyszyć.

    Cel Wprowadzenia Systemu Kaucyjnego

    Wprowadzenie kaucji na butelki PET, aluminium, a także wielorazowe butelki szklane, jest zgodne z rosnącymi europejskimi standardami ochrony środowiska. Głównym celem tego systemu jest zwiększenie poziomu selektywnej zbiórki i recyklingu opakowań, co przekłada się na dążenie do gospodarki o obiegu zamkniętym. Jak podkreśla Ministerstwo Klimatu i Środowiska, nowe przepisy mają również przyczynić się do zmniejszenia ilości odpadów, które lądują na wysypiskach.

    Mechanizm Działania Systemu

    Od 1 października br. przedsiębiorcy wprowadzający na rynek napoje w opakowaniach podlegających kaucji, będą zobowiązani do umieszczania na nich odpowiednich znaczków informujących o wysokości kaucji. W przypadku butelek PET oraz puszek metalowych kaucja wyniesie 50 groszy, natomiast dla butelek szklanych do 1 złotego. Klienci będą mogli odzyskać kaucję przy zwrocie opakowania w wyznaczonym punkcie zbiórki, co ma stymulować zachowania proekologiczne wśród konsumentów.

    Koszty i Lapidarny Efekt dla Mieszkańców

    Jednak wprowadzenie systemu kaucyjnego nie jest pozbawione kontrowersji. Karol Wójcik, przewodniczący Rady Programowej Izby Branży Komunalnej, zwraca uwagę, że pojawiają się obawy dotyczące wzrostu kosztów dla mieszkańców. W sytuacji, gdy najcenniejsze surowce zostaną wyjęte z ogólnego strumienia odpadów, gminy mogą być zmuszone do podwyższenia opłat za odbiór odpadów komunalnych. Jest to wyzwanie, przed którym stają zarówno samorządy, jak i obywatele, którzy mogą odczuć negatywne konsekwencje ekonomiczne związane z nowym systemem.

    Poparcie Społeczne dla Nowego Rozwiązania

    Mimo obaw związanych z kosztami, system kaucyjny cieszy się wysokim poparciem społecznym. Badania przeprowadzone przez Biostat wskazują, że aż 73% Polaków postrzega tę inicjatywę jako najlepszy sposób na poprawę recyklingu opakowań po napojach. To stawia przed rządem i samorządami wyzwanie nie tylko w zakresie wdrożenia odpowiednich regulacji, ale także edukacji obywateli na temat korzyści płynących z efektywnego odzyskiwania zasobów.

    Porównanie ze Stanem Rynkowym w Niemczech

    Z sukcesem funkcjonujący system kaucyjny w Niemczech, który istnieje od 2003 roku, pokazuje, że przy właściwej infrastrukturze oraz zaangażowaniu społeczeństwa, wskaźniki recyklingu mogą osiągnąć poziom nawet 97%. Niestety, w Polsce wciąż brakuje odpowiedniej bazy infrastrukturalnej, co może ograniczać skuteczność planowanych zmian. Bez wystarczającej liczby punktów zwrotu i efektywnego zarządzania, osiągnięcie podobnych rezultatów będzie niezmiernie trudne.

    Wyzwania Związane z Infrastruktura i Jakością Surowców

    Kwestia zróżnicowania systemu zbiórki i segregacji odpadów w różnych gminach stanowi jeden z kluczowych problemów. W Polsce system gospodarki odpadami jest przeregulowany, co prowadzi do dezorganizacji i utrudnia efektywność recyklingu. Wzorce, jakie obowiązują w niektórych regionach, nie są spójne, co nie sprzyja realizacji założonych celów. Dodatkowo, niska jakość surowców wtórnych, które często po sortowaniu nie nadają się do ponownego wykorzystania, stanowi kolejną przeszkodę na drodze do efektywnego recyklingu.

    Brak Rozszerzonej Odpowiedzialności Producentów

    Jednym z kluczowych czynników wpływających na funkcjonowanie systemu kaucyjnego w Polsce jest brak odpowiedniego mechanizmu, który przeniosłby odpowiedzialność finansową za zarządzanie odpadami z samorządów na producentów. System rozszerzonej odpowiedzialności producentów (ROP), który powinien wspierać wdrożenie kaucji, wciąż nie został w Polsce wprowadzony. Skutkuje to tym, iż koszty związane z gospodarowaniem odpadami wciąż ponoszą mieszkańcy, co jest sprzeczne z założeniami unijnymi.

    Zalecenia dla Przyszłości

    Aby skutecznie wdrożyć system kaucyjny i osiągnąć zakładane cele, Polska musi skoncentrować się na budowie odpowiednich instalacji do segregacji i recyklingu. Wszystkie działania powinny być oparte na zasadzie, że producenci są odpowiedzialni za projekty opakowań, które wprowadzają na rynek. Implementacja ROP mogłaby również przyczynić się do zmniejszenia obciążeń finansowych lokalnych samorządów i poprawy jakości surowców wtórnych.

    Podsumowanie

    Nowy system kaucyjny w Polsce to krok w stronę bardziej zrównoważonej gospodarki odpadami. Jego sukces zależy od wielu czynników, w tym zaangażowania obywateli, wsparcia infrastrukturalnego oraz dostosowania regulacji prawnych do potrzeb. Ostatecznie, by efekt wprowadzenia kaucji naprawdę przyniósł korzyści, konieczne jest także wdrożenie systemu rozszerzonej odpowiedzialności producenta, który przeniesie finansowe ciężary na producentów, a nie na konsumentów. Realizacja tych działań może prowadzić do zauważalnej poprawy środowiskowej, oraz zwiększenia efektywności recyklingu, co jest nie tylko zgodne z unijnymi normami, ale także oczekiwaniami społecznymi.

    Źródło: Agencja Informacyjna NEWSERIA

Exit mobile version