Zwiększający się rynek cyfrowych rozwiązań dla kolei: Jak Polska modernizuje swoje systemy transportowe
W ostatnich latach światowy rynek cyfrowych rozwiązań dla kolei przeszedł prawdziwą rewolucję. Prognozy wskazują, że w ciągu najbliższych dwóch lat wartość tego rynku przekroczy 100 miliardów dolarów. W Polsce, w szczególności, za kluczowe zadanie uznano wdrażanie europejskiego systemu zarządzania ruchem kolejowym, co jest niezbędne do zapewnienia większego bezpieczeństwa na kolei. Inwestycje w cyfryzację stają się jednym z głównych obszarów, na które skierowane są środki unijne, co staje się impulsem do modernizacji krajowego transportu kolejowego.
Rozwój infrastruktury kolejowej i wzrost prędkości
Pociągi w Polsce zyskują na szybkości, a tym samym rośnie liczba osób korzystających z transportu kolejowego. Rok 2024 okazał się rekordowy pod względem liczby przewiezionych pasażerów, co potwierdza rosnące zainteresowanie podróżami koleją. Dzięki modernizacji linii kolejowych proces ten zyskuje na dynamice, jednak zwiększająca się prędkość transportu niesie ze sobą także wyzwania związane z bezpieczeństwem. Jak zauważa Paweł Przyżycki, prezes zarządu Hitachi Rail GTS Polska, nowoczesne systemy elektroniczne mają kluczowe znaczenie w zapobieganiu błędom ludzkim, co pozwala na zwiększenie bezpieczeństwa podróżowania.
Wdrażanie systemu ERTMS w Polsce
Polska kolej obecnie jest zaangażowana w wdrażanie systemu ERTMS (European Rail Traffic Management System), co jest krokiem ku ujednoliceniu europejskich standardów zarządzania ruchem kolejowym. System ten ma na celu zwiększenie efektywności oraz bezpieczeństwa, szczególnie na międzynarodowych trasach. Jego implementacja to proces, który rozpoczął się w latach 90-tych i obecnie jest realizowany na wybranych trasach w Polsce. Przyżycki wyjaśnia, że na liniach dużej prędkości korzystanie z takich systemów jest obligatoryjne, co pozwala na bezproblemowe przekraczanie granic z zachowaniem ciągłości ruchu.
Cyberbezpieczeństwo jako współczesny priorytet
W dobie cyfryzacji, nie można również zapomnieć o zagrożeniach związanych z cyberbezpieczeństwem. Konflikty zbrojne, jak wojna w Ukrainie, przyczyniły się do wzrostu liczby ataków na polskie koleje, w tym ataków DDoS wymierzonych w systemy informatyczne. Paweł Przyżycki podkreśla, że zagrożenia te najczęściej dotyczą systemów wspomagających pasażerów, takich jak aplikacje biletowe czy systemy informacji podróżnej. W związku z tym konieczne jest wdrażanie najnowszych zabezpieczeń, aby zminimalizować ryzyko przyszłych ataków.
Prognozy rozwoju rynku kolei cyfrowych
Z danych przedstawionych przez firmę MarketsandMarkets wynika, że wartość światowego rynku rozwiązań cyfrowych dla kolei ma wzrosnąć z 63 miliardów dolarów w 2022 roku do ponad 100 miliardów dolarów w roku 2027. Najważniejszym czynnikiem wzrostu jest coraz większa liczba pasażerów, co wymaga od operatorów kolejowych wprowadzenia różnorodnych rozwiązań cyfrowych, które umożliwią efektywne zarządzanie ruchem oraz analizę zachowań pasażerów.
Wsparcie unijne dla cyfryzacji polskiej kolei
W Polsce znaczną część inwestycji w cyfryzację kolei realizuje się przy wsparciu unijnych funduszy. Krajowy Plan Odbudowy oraz inne instrumenty finansowe Unii Europejskiej stanowią kluczowe źródło funduszy dla modernizacji kolei. Przyżycki zaznacza, że każda większa inwestycja w polskie kolejowe bezpieczeństwo jest współfinansowana z tych źródeł, co pozwala na realizację wielu istotnych projektów. W ramach tych inwestycji, realizowane są działania takie jak likwidacja przejazdów kolejowych i zastępowanie ich nowoczesnymi skrzyżowaniami wielopoziomowymi, a także budowa nowych systemów sterowania ruchem kolejowym.
Wyzwania związane z czasem podróży
Z badania przeprowadzonego przez Urząd Transportu Kolejowego wynika, że kluczowym czynnikiem wpływającym na wybór podróżowania koleją przez pasażerów jest czas przejazdu. Aż 72,5% badanych wskazało na czas podróży jako istotny determinant. Zaledwie 60% pasażerów pozytywnie ocenia czas podróży koleją w porównaniu do innych środków transportu. W związku z tym, jak zauważa Paweł Przyżycki, krótkie czasy przejazdu na długich trasach stają się jednym z głównych wyzwań, przed którymi stoi sektor kolejowy, a szczególnie w kontekście realizacji projektów związanych z koleją dużych prędkości.
Perspektywy dotyczące kolei dużej prędkości
Koleje dużej prędkości to temat, który staje się coraz bardziej aktualny w Polsce. Paweł Przyżycki podkreśla, że ich wdrożenie będzie nie tylko technologicznie przełomowe, ale także oczekiwane przez społeczeństwo. Prędkość do 200 km na godzinę staje się w Polsce realnym celem, a różnice technologiczne między obecnym stanem a nowym systemem będą widoczne na każdym etapie realizacji. To oznacza nie tylko poprawę jakości transportu, ale także nową przyszłość dla polskiej infrastruktury transportowej.
Plany na przyszłość szybkiej kolei
W ostatnim czasie minister infrastruktury Dariusz Klimczak ogłosił, że prowadzone są rozmowy na temat projektu stworzenia sieci szybkiej kolei łączącej stolice europejskie. Projekt ten zakłada rozszerzenie linii „Y”, która połączy Warszawę, CPK, Łódź, Poznań oraz Wrocław. W przyszłości linia ta ma stać się integralną częścią transeuropejskiej sieci transportowej TEN-T, łącząc Polskę z kluczowymi miastami, takimi jak Berlin i Praga. Realizacja systemu kolei dużej prędkości ma być częścią szerszego programu Centralnego Portu Komunikacyjnego, a do 2032 roku planowane jest zakończenie budowy odcinka Łódź-Warszawa.
Podsumowanie
Cyfryzacja oraz modernizacja polskiego systemu transportu kolejowego nabierają tempa. Dzięki wdrażaniu innowacyjnych rozwiązań oraz wsparciu unijnemu, Polska stawia czoła wyzwaniom związanym z rosnącą liczbą pasażerów oraz oczekiwaniami dotyczącymi bezpieczeństwa oraz efektywności transportu. Wprowadzenie europejskich standardów, takich jak system ERTMS, a także rozwój kolei dużej prędkości, to kroki w stronę nowoczesnej infrastruktury, która ma szansę w przyszłości na znaczące zmiany w polskim transporcie.
Źródło: Agencja Informacyjna NEWSERIA
