Tag: edukacja finansowa

  • Jak zwiększyć oszczędności Polaków? Kluczowa rola edukacji finansowej i cyberbezpieczeństwa

    Jak zwiększyć oszczędności Polaków? Kluczowa rola edukacji finansowej i cyberbezpieczeństwa

    Niski poziom oszczędności Polaków: Przyczyny i konsekwencje

    W ostatnich latach zauważalny jest wzrost stopy oszczędności w polskich gospodarstwach domowych, która osiągnęła 9,8 proc. w pierwszym kwartale bieżącego roku, według danych Eurostatu. Mimo tego, Polska wciąż plasuje się na jednym z niższych miejsc w zestawieniu krajów Unii Europejskiej. Dla porównania, Niemcy i Czechy osiągają wartości oszczędności na poziomie około 20 proc. Niezbędnym warunkiem efektywnego inwestowania, które wpływa zarówno na jakość życia obywateli, jak i na rozwój gospodarczy kraju, są odłożone środki. Kluczowym zagadnieniem staje się zatem potrzeba edukacji społeczeństwa w obszarze finansów i ekonomii, zwłaszcza w kontekście zagadnień związanych z cyberbezpieczeństwem.

    Niedostateczne oszczędności: stan społeczeństwa

    Z raportu „Inwestowanie oczami młodych dorosłych – wiedza, przekonania, postawy, zachowania”, opracowanego przez TFI PZU SA oraz Fundację GPW, wynika, że aż 11 proc. ankietowanych nie posiada oszczędności, a 12 proc. z nich ma ich wartość niższą niż miesięczne dochody. Tylko 33 proc. badanych może pochwalić się oszczędnościami na poziomie do trzech pensji. Co ciekawe, podobny odsetek przyznaje, że ich oszczędności przewyższają tę wartość. Takie zabezpieczenie jest niezwykle istotne, ponieważ pozwala na przetrwanie w sytuacji nagłej utraty dochodów lub ich znacznego obniżenia.

    Waldemar Zbytek, prezes Warszawskiego Instytutu Bankowości oraz przewodniczący Krajowego Centrum Edukacji Ekonomicznej, wskazuje na kluczowe znaczenie oszczędzania dla przyszłości Polaków, podkreślając, że „bez oszczędności nie ma inwestowania, a to z kolei kształtuje rozwój kraju.” Niezwykle istotne staje się w związku z tym wzmocnienie postaw oszczędzania w społeczeństwie, zarówno na poziomie indywidualnym, jak i narodowym.

    Zapotrzebowanie na edukację finansową

    Ostatnie badanie, które miało na celu określenie poziomu wiedzy finansowej Polaków, ujawnia alarmujące dane. Aż 33 proc. ankietowanych ocenia swoją wiedzę w tej dziedzinie jako niski lub bardzo niski, natomiast 37 proc. ocenia jej poziom jako przeciętny. Szczególnie pesymistyczne są wyniki wśród najmłodszych, najstarszych obywateli oraz osób z najniższym poziomem wykształcenia. Około 38 proc. badanych wyraziło przekonanie, że poprawa ich wiedzy w zakresie ekonomii mogłaby prowadzić do lepszych efektów oszczędzania. Co ciekawe, 46 proc. uczestników dostrzega największe niedobory wiedzy w obszarze cyberbezpieczeństwa, co współczesne czasy czynią szczególnie istotnym tematem.

    Cyberbezpieczeństwo w kontekście finansów

    Edukacja finansowa nie może pominąć aspektu cyberbezpieczeństwa. Rozwój cyfrowych form płatności oraz bankowości internetowej nieodłącznie wiąże się z rosnącym ryzykiem cyberzagrożeń. Waldemar Zbytek zwraca uwagę, że istotne jest, aby inwestycje w edukację finansową były ściśle związane z nauką o bezpiecznym korzystaniu z rozwiązań cyfrowych. Istotnym krokiem w tym kierunku jest zmiana nawyków, jak regularne aktualizowanie haseł i PIN-ów, co dla wielu obywateli jest niestety nadal zaniedbywane.

    Inicjatywy na rzecz edukacji finansowej

    Krajowe Centrum Edukacji Ekonomicznej, utworzone z porozumienia organizacji pozarządowych, dąży do propagowania wiedzy ekonomicznej wśród obywateli. Zwieńczeniem ich działań w 2024 roku ma być Rok Edukacji Ekonomicznej, mający na celu dotarcie z informacją o znaczeniu zarządzania finansami do jak najszerszego grona społeczeństwa. Edukację należy wprowadzać już w najmłodszych latach, aby kształtować zdrowe nawyki i odpowiedzialne podejście do finansów.

    Długofalowe skutki finansowego nieprzygotowania

    Historia pokazuje, że po I wojnie światowej uznano, że dla odbudowy Europy niezbędne są oszczędności, co doprowadziło do powstania Szkolnych Kas Oszczędności. Zbieżność tej symbolicznej rocznicy z bieżącymi działaniami na rzecz edukacji ekonomicznej w Polsce może stać się inspiracją do refleksji nad fundamentami przyszłego rozwoju kraju. Odpowiednie przygotowanie finansowe obywateli jest kluczowe dla tworzenia zdrowej podstawy gospodarczej, nie tylko na poziomie indywidualnym, ale i państwowym.

    Praktyczna nauka przedsiębiorczości w szkołach

    Pojemną przestrzenią, w której młodzież może zdobywać praktyczne umiejętności w zakresie przedsiębiorczości, są spółdzielnie uczniowskie. W nowelizacji Prawa oświatowego zasugerowano możliwość zakładania takich organizacji, które mają za zadanie rozwijać cechy takie jak odpowiedzialność, solidarność oraz zdolność gospodarowania. Uczniowie w ramach tych spółdzielni mogą nie tylko prowadzić działalność handlową, ale również zaangażować się w szereg działań edukacyjnych, co może przyczynić się do ich lepszego przygotowania do dorosłego życia.

    Podsumowanie

    W obliczu wyzwań związanych z niskim poziomem oszczędności w Polsce oraz potrzebą edukacji finansowej, kluczowym staje się wzmocnienie świadomości generacji młodych dorosłych poprzez innowacyjne formy nauki oraz praktyczne zastosowania zdobytej wiedzy. Odpowiednie akcje, mające na celu kształtowanie kultury oszczędzania i przemyślanego inwestowania, stanowią fundament przyszłego sukcesu nie tylko pojedynczych obywateli, ale całego kraju. Zyskując świadomość dotyczącą ekonomii oraz rozwijając umiejętności zarządzania finansami, społeczeństwo ma szansę na dalszy rozwój i stabilizację finansową, co jest bardziej istotne niż kiedykolwiek wcześniej.

    Źródło: Agencja Informacyjna NEWSERIA

  • „Dlaczego Polacy nie inwestują na giełdzie? Analiza hossy i roli zagranicznego kapitału”

    „Dlaczego Polacy nie inwestują na giełdzie? Analiza hossy i roli zagranicznego kapitału”

    Hossa na warszawskiej giełdzie a inwestycje Polaków: Co dalej?

    Od października 2022 roku polskie rynki akcji cieszą się okresem hossy, który, mimo swojej intensywności, nie przekłada się na znaczący wzrost zaangażowania inwestorów indywidualnych na warszawskiej giełdzie. Jakkolwiek rynki rosną, inwestorzy ci stanowią jedynie kilkanaście procent całkowitego kapitału, a dominujący wpływ na wzrosty mają głównie zagraniczne fundusze inwestycyjne. Pomimo korzystnych danych, jak podkreśla Tomasz Korab, prezes EQUES Investment TFI, istnieją wciąż poważne przeszkody w zachęceniu Polaków do aktywniejszego inwestowania na ich rodzimej giełdzie.

    Inwestorzy zewnętrzni dominują na polskim rynku

    Zjawisko skoncentrowania kapitału w rękach zagranicznych funduszy ma swoje źródła w braku zaufania polskich inwestorów do rodzimych akcji oraz w ich preferencjach dotyczących form inwestycji. Tomasz Korab zauważa, że polscy inwestorzy indywidualni preferują inne instrumenty, takie jak obligacje skarbowe, które wydały się im bardziej stabilne, zwłaszcza w obliczu niepewności gospodarczej. Skoncentrowanie dóbr w obligacjach skarbowych jest wynikiem nie tylko preferencji, ale także obaw związanych z dotychczasowymi wynikami warszawskiej giełdy, które w skali ostatnich 20 lat nie były imponujące. Średnia stopa zwrotu z indeksu WIG wynosi zaledwie 6% rocznie, co nie sprzyja zachęcaniu do inwestycji w akcje.

    Wysoka inflacja i geopolityka hamują entuzjazm

    Rok 2022 na rynkach społeczno-gospodarczych zdominowała wysoka inflacja, przekraczająca 17% rocznie, oraz konsekwencje polityczne wynikające z inwazji Rosji na Ukrainę. Te czynniki nie tylko wpłynęły na nastroje inwestorów, ale także doprowadziły do znacznych spadków indeksu WIG, który zszedł do poziomu 45 tys. punktów. Jednakże, w sierpniu 2025 roku, indeks ten znacznie odbił się, osiągając poziom 110 tys. punktów, co sugeruje na istotne ożywienie rynku. Niestety, historia pokazuje, że długotrwałe wzrosty na giełdach często nie przekładają się na wzrost aktywności ze strony lokalnych inwestorów.

    Słaba kultura inwestycyjna a wygodne depozyty

    Z danych Narodowego Banku Polskiego wynika, że Polacy trzymają ponad dwie trzecie swoich oszczędności na nisko oprocentowanych kontach bieżących oraz lokatach terminowych. W obliczu tak preferencyjnego podejścia do oszczędzania, nie dziwi fakt, iż inwestycje w obszarze akcji stanowią jedynie niewielki odsetek obrotu na warszawskiej giełdzie. Rozwój kultury inwestycyjnej w Polsce wymaga czasu oraz skutecznych działań edukacyjnych, które zachęciłyby obywateli do podejmowania ryzyka związanego z inwestowaniem w akcje.

    Obligacje skarbowe dominują w portfelach Polaków

    Według danych Ministerstwa Finansów, w lipcu 2025 roku konsumenci wydali ponad 8,2 miliarda złotych na obligacje oszczędnościowe Skarbu Państwa, co było najwyższą kwotą od sierpnia 2024 roku. Polacy zwiększają swoje zainteresowanie tymi instrumentami, co można tłumaczyć ich stabilnością oraz pewnością zysku. Warto jednak zauważyć, że z całej kwoty 6 miliardów złotych, prawie 5,5 miliarda trafiło do funduszy dłużnych, które koncentrują się głównie na obligacjach. Tak podział kapitału wskazuje na rosnący deficyt budżetowy, z którym boryka się Polska. Wydaje się zatem, że skarb państwa absorbuje znaczną część kapitału, co może ograniczać dostępność kredytów dla przedsiębiorstw i osobistych inwestorów.

    Polacy gotowi na zmianę?

    Tomasz Korab podkreśla, że kluczem do zmiany sytuacji jest czas oraz edukacja finansowa. Polacy stopniowo przyzwyczajają się do posiadania oszczędności, a ich rosnąca liczba inwestorów może przyczynić się do większego zainteresowania długookresowym inwestowaniem. Istotnym krokiem w kierunku zwiększenia obecności inwestorów indywidualnych na giełdzie będzie promowanie wyników inwestycji giełdowych oraz ich porównanie z innymi formami lokowania kapitału.

    Wzrost udziału inwestorów indywidualnych w rynku akcji

    Aby zachęcić Polaków do inwestowania w akcje, konieczne jest spełnienie kilku warunków. Po pierwsze, powinny wzrosnąć stopy zwrotu z inwestycji giełdowych oraz poprawić się ich postrzeganie jako atrakcyjnej formy pomnażania kapitału. Kolejnym krokiem powinna być szeroka kampania informacyjna i medialna, która pomoże w przekazaniu wiedzy o korzyściach z inwestowania. Dodatkowo, prężnie rozwijające się Pracownicze Plany Kapitałowe, które zdołały zgromadzić już 40 miliardów złotych i przyciągnęły prawie 4 miliony uczestników, mają potencjał do wspierania edukacji finansowej i zwiększenia zainteresowania polskim rynkiem akcji.

    Podsumowując, chociaż hossa na warszawskiej giełdzie jest nadal w toku, należy pamiętać, że jej rzeczywisty potencjał do przyciągania lokalnych inwestorów indywidualnych pozostaje niewykorzystany. Czas, zmiany w mentalności oraz konkretne kroki edukacyjne stanowią klucz do aktywacji tego segmentu rynku. Warto zatem śledzić postępy, jakie zostały poczynione w ostatnich latach oraz w jaki sposób mogą one wpłynąć na przyszłość inwestycji giełdowych w Polsce.

    Źródło: Agencja Informacyjna NEWSERIA

  • Edukacja ekonomiczna w Polsce: Klucz do przyszłego dobrobytu i bezpieczeństwa finansowego

    Edukacja ekonomiczna w Polsce: Klucz do przyszłego dobrobytu i bezpieczeństwa finansowego

    Edukacja ekonomiczna w Polsce: Klucz do przyszłego dobrobytu społeczeństwa

    W ostatnich latach w Polsce można zauważyć pozytywne zmiany w zakresie świadomości ekonomicznej obywateli, zwłaszcza w kontekście oszczędzania. Mimo iż wciąż istnieją luki w wiedzy dotyczącej inwestycji oraz systemu podatkowego, Polacy zyskują coraz większą świadomość korzyści wynikających z podnoszenia swoich kompetencji finansowych. To zjawisko jest nie tylko istotne dla indywidualnych budżetów domowych, ale ma także fundamentalne znaczenie dla przyszłości całego kraju. Edukacja finansowa powinna stać się integralnym elementem kształcenia już na wczesnym etapie życia.

    Waldemar Zbytek, prezes Warszawskiego Instytutu Bankowości, podkreśla konieczność wprowadzenia edukacji ekonomicznej do szkół. Jego zdaniem, bezsolidne przygotowanie obecnych młodych ludzi do zarządzania swoimi finansami może prowadzić do słabszej konkurencyjności polskiej gospodarki oraz niższego poziomu życia obywateli. Kluczowe jest, aby przyszłe pokolenia nauczyły się efektywnie oszczędzać, inwestować i zarządzać budżetem.

    Wzrost świadomości oszczędzania w Polsce

    Badania przeprowadzone przez Fundację Warszawski Instytut Bankowości oraz Fundację GPW wskazują na rosnącą świadomość Polaków w zakresie oszczędzania. Z danych wynika, że aż 59% obywateli uważa, iż regularne odkładanie pieniędzy na nieprzewidziane wydatki jest koniecznością. Warto zauważyć, że połowa z tych Polaków zwraca uwagę na potrzebę dywersyfikacji swoich oszczędności. Mimo to, braki w wiedzy ekonomicznej są widoczne w kluczowych obszarach, takich jak inwestowanie, system podatkowy oraz cyberbezpieczeństwo.

    Konsekwencje braku edukacji ekonomicznej

    Zbytek zwraca uwagę na to, że brak odpowiedniej edukacji w zakresie ekonomii może doprowadzić do osłabienia konkurencyjności kraju oraz ubóstwa obywateli. Biedniejsi obywatele to z kolei biedniejsze państwo, które nie będzie w stanie zrealizować swoich podstawowych celów. Właściwe wprowadzenie edukacji ekonomicznej w życie może w dłuższej perspektywie przynieść korzyści nie tylko jednostkom, ale i całemu społeczeństwu.

    Kluczowa rola szkół w kształtowaniu wiedzy ekonomicznej

    Aby poprawić poziom wiedzy ekonomicznej w Polsce, konieczne jest zwiększenie zakresu informacji przekazywanych już na poziomie szkół podstawowych oraz średnich. Zbytek podkreśla, że przygotowanie przyszłych pokoleń do życia w społeczeństwie wymaga wprowadzenia odpowiednich treści już od najmłodszych lat. W niewielkim stopniu dotychczasowe nauczanie finansów w szkołach odpowiadało na potrzeby współczesnych uczniów, co należy zmienić.

    Problemem pozostaje również fakt, że większość uczniów rzadko samodzielnie angażuje się w naukę ekonomii, często kierując się innymi zainteresowaniami. Dlatego tak ważne jest, aby edukacja ekonomiczna była traktowana z równą powagą, co inne przedmioty. Krucjalne jest, by wszyscy uczniowie mieli możliwość zdobywania podstawowej wiedzy na ten temat, co w przyszłości zaowocuje większym zaangażowaniem w życie ekonomiczne kraju.

    Praktyczne podejście do nauki: Spółdzielnie uczniowskie

    Zbytek wskazuje na potencjał spółdzielni uczniowskich, które mogą oferować praktyczne zajęcia związane z ekonomią i zarządzaniem. Tego typu inicjatywy mógłby zastąpić czysto teoretyczne podejście do nauki, oferując uczniom realne doświadczenia w zarządzaniu finansami. Spółdzielnie te, prowadzone przez uczniów pod okiem nauczycieli, mogą obejmować organizację wydarzeń, sprzedaż produktów czy świadczenie usług dla innych uczniów, otwierając jednocześnie drzwi do świata przedsiębiorczości.

    Edukacja od najmłodszych lat

    Debatom na temat najlepszych praktyk w zakresie wprowadzenia nauki ekonomii do szkół towarzyszy pytanie o to, od kiedy należy zaczynać wprowadzanie tej wiedzy. Jednak nie ma wątpliwości, że efektywnie wprowadzanie podstawowych zagadnień należy rozpocząć o wiele wcześniej niż w szkołach średnich, co może być kluczowe dla kształtowania odpowiednich postaw już u najmłodszych uczniów.

    Jak wynika z dotychczasowych badań, świadomość ekonomiczna społeczeństwa ma ogromny wpływ na przyszłość gospodarki kraju. Dlatego też, promowanie wiedzy na temat finansów powinno stać się priorytetem, aby przygotować młodych ludzi do wyzwań, jakie niesie ze sobą życie dorosłe.

    Wnioski

    Podsumowując, edukacja ekonomiczna w Polsce stoi przed wieloma wyzwaniami, ale także szansami na pozytywne zmiany. Kluczowe jest, aby zarówno nauczyciele, jak i instytucje rządowe, zaangażowały się w działania mające na celu wprowadzenie fundamentalnej wiedzy ekonomicznej do programu nauczania. Wspólnie możemy dążyć do budowy społeczeństwa, które będzie umiało nie tylko oszczędzać, ale również inwestować w przyszłość – zarówno swoją, jak i całego kraju.

    Źródło: Agencja Informacyjna NEWSERIA

  • Edukacja finansowa dla dzieci: Jak nauczyć najmłodszych o pieniądzach

    Edukacja finansowa dla dzieci: Jak nauczyć najmłodszych o pieniądzach

    Edukacja finansowa dla dzieci – jak o niej rozmawiać od najmłodszych lat?

    W dzisiejszym świecie, w którym zarządzanie finansami staje się coraz bardziej skomplikowane, edukacja finansowa zaczyna mieć kluczowe znaczenie już od najmłodszych lat. Badania wskazują, że dzieci w wieku pięciu lat zaczynają rozwijać zainteresowanie pieniędzmi oraz wartościami, jakie niosą ze sobą. Przykładem tego jest projekt „Uczymy się OOO finansach”, który potwierdza, że edukacja na temat finansów powinna sięgać wczesnych lat życia. Rozmowy o finansach, zarówno w szkole, jak i w domowym zaciszu, mają ogromny wpływ na kształtowanie świadomego podejścia do pieniędzy w przyszłości.

    Jak dzieci uczą się o finansach?

    Z przeprowadzonych badań wynika, że dzieci najczęściej zdobywają wiedzę o finansach od rodziców i rodziny – aż 76% z nich wskazuje na ten sposób zdobywania informacji. Warto zauważyć, że tematy dotyczące oszczędzania oraz wydawania pieniędzy są najczęściej poruszane w rozmowach. Ponad 64% dzieci rozmawia z dorosłymi o oszczędzaniu, a 41% na temat cen w sklepach. Interesujący jest jednak fakt, że kwestie związane z pożyczaniem i oddawaniem pieniędzy czy rzeczy są wciąż słabo rozwijane. Tylko 26% dzieci rozmawia na temat pożyczek, co pokazuje, jak ważne jest zwrócenie uwagi na te aspekty edukacji finansowej.

    Znaczenie odpowiedzialnego pożyczania

    Odpowiedzialność w podejmowaniu decyzji finansowych, w tym pożyczania, można rozwijać już od najmłodszych lat. Jak zauważyła Agnieszka Salach, rzeczniczka prasowa KRUK SA, kto z nas nie musiał kiedyś rozważyć, czy stać nas na zaciągnięcie kredytu lub pożyczki? Uczenie dzieci podstaw odpowiedzialnego pożyczania i spłacania długów może wpłynąć na ich przyszłe wybory finansowe. Warto, aby już pięcioletnie dzieci zrozumiały, że tematyka związana z długami nie jest czymś wstydliwym, a raczej naturalną częścią życia każdej osoby.

    Dlaczego dzieci nie rozmawiają o pożyczkach?

    Przyczyną braku rozmów na temat pożyczania i oddawania rzeczy może być wstyd związany z zadłużeniem, co zostało potwierdzone przez badania prowadzone wśród dorosłych. Aż 70% respondentów nazwało ten temat wstydliwym. To kolejna wskazówka, że musimy pracować nad tym, aby dzieci nauczyły się swobodnie rozmawiać o pieniądzach, długach i pożyczkach, tak aby mogły zarządzać swoimi finansami w dorosłym życiu.

    Praktyczne umiejętności finansowe

    Badania pokazują, że dzieci mają zróżnicowane doświadczenia związane z pożyczaniem i oddawaniem przedmiotów. Okazuje się, że prawie 20% przedszkolaków i uczniów przyznało, że pożyczyli coś koledze lub koleżance i nigdy tej rzeczy nie odzyskali. Wśród trzecioklasistów odsetek ten wynosi już 61%. To dowodzi, jak ważne jest rozwijanie w dzieciach umiejętności odpowiedzialnego podejścia do pożyczania.

    Wykształcenie dobrych nawyków finansowych

    Projekt „Uczymy się OOO finansach” wprowadza dzieci w świat pieniędzy poprzez gry, zabawy plastyczne i ruchowe, co daje im możliwość przyswojenia wielu wartościowych informacji na temat finansów. Małgorzata Rabenda, ekspertka ds. edukacji, podkreśla, że dzieci chętnie uczestniczą w lekcjach na ten temat i dzielą się swoimi doświadczeniami. Angażowanie dzieci poprzez codzienne sytuacje związane z finansami sprawia, że stają się one bardziej świadome i gotowe do podejmowania odpowiedzialnych decyzji.

    Podsumowanie edukacji finansowej w projektach

    W pierwszej edycji projektu uczestniczyło 10 szkół i przedszkoli, a łącznie z programu skorzystało ponad 700 dzieci. Opracowane scenariusze lekcji zawierają tematy dotyczące historii pieniądza, oszczędzania, planowania wydatków, odpowiedzialnego pożyczania oraz wiele innych. Tak zorganizowane podejście do edukacji finansowej wpisuje się w podstawę programową, a materiały są dostępne dla nauczycieli oraz rodziców zupełnie za darmo.

    Jak wykorzystać wiedzę finansową na wakacjach?

    Zdobyta wiedza na temat pieniądza staje się przydatna również podczas planowania wakacji. Dzięki zrozumieniu wartości pieniędzy, dzieci mogą uczestniczyć w ustalaniu budżetu na wakacje. Wspólne ustalanie, na co mogą przeznaczyć swoje kieszonkowe, uczy je odpowiedzialności i planowania. To nie tylko rozwija umiejętności zarządzania finansami, ale również kształtuje pozytywne relacje w rodzinie.

    Kontynuacja i rozwój projektu

    Jak podkreśla Agnieszka Salach, projekt będzie kontynuowany w kolejnym roku szkolnym, a inicjatorzy planują zaangażować jeszcze więcej szkół i przedszkoli. Edukacja finansowa jest nie tylko obowiązkiem, ale i przywilejem, który może wpłynąć na przyszłość najmłodszych. Wszyscy uczestnicy projektu są zgodni co do tego, że wykształcenie podstawowej wiedzy na temat z finansów to inwestycja, która przyniesie owoce w przyszłości.

    Edukacja finansowa powinna być integralną częścią życia każdego dziecka, a wprowadzenie jej w sposób przystępny i angażujący może zmienić sposób, w jaki młodsze pokolenia postrzegają pieniądze oraz podejmują decyzje z nimi związane. Takie działania przyniosą korzyści zarówno dzieciom, jak i ich rodzinom, a w dłuższym okresie całemu społeczeństwu, które staje się coraz bardziej świadome finansowo.

    Źródło: Agencja Informacyjna NEWSERIA